Zeki Demirkubuz Filmlerindeki Kadın Temsillerinin Feminist Film Eleştirisi Çerçevesinde İncelenmesi: C Blok, Masumiyet, Üçüncü Sayfa

Abstract

Bu çalışmada 90’lı yıllarda ana karakterin kadın üzerine yoğunlaştığı ZekiDemirkubuz’un üç filmini feminist film teorisi üzerinden incelemek ve bu anlamda literatüre katkı sağlamak amaçlanmıştır. İncelenen filmler C Blok, Masumiyet ve Üçüncü Sayfa filmleridir. Bu filmlerin feminist film teorisi bağlamında analiz edilmesinin sebebi, bu teorinin toplumun kodladığı ataerkil kalıpların sinemaya uyarlanış biçimlerini ve filmlerde sergilenen toplumsal cinsiyet algılarının tasvirlerini tartışmasıdır. Makalede söz konusu filmlerdeki ana ve yan kadın karakterlerin var olma mücadelelerinin, amaçlarının ve kendilerini ifade etme biçimlerinin temelde aynı doğrultuda olup olmadığı gibi değişkenler tartışılmıştır. Her üç filmdeki kadın karakterlerin, toplumda hangi statüyle yer aldıkları, sosyo-kültürel konumları, erkeklerle olan ilişkileri değerlendirilerek söz konusu filmlerde cinsiyetçi yaklaşımların ve kadın rollerinin nasıl betimlendiği metin analizi yöntemiyle incelenmiştir. Çalışmada söz konusu filmler analiz edilmeden önce feminist film teorisi kuramsal açıdan değerlendirilmiştir. Daha sonra söz konusu filmlerin çekildiği 1990’lı yıllardaki Türk filmlerinde kadın temsilinin değişimi ve bu değişimin kökleri irdelenmiştir. Ardından Zeki Demirkubuz sinemasındaki kadın ve erkek temsillerinin farklılıklarına ve yönetmenin diğer filmlerindeki kadın karakterlere kısa bir şekilde değinilmiştir. Akabinde makalede kullanılacak yöntem olan metin analizi modeli açıklanarak, üç film de bu yönteme göre çözümlenmeye çalışılmıştır. Buna göre belirlenen üç filmde kadınların, feminist film teorisyenlerinin karşı çıktığı kadın temsillerine uyduğu ve bu filmlerdeki kadınların sadece cinsel bir nesne konumunda tasvir edildiği görülmüştür. Yapılan analizlere göre üç filmdeki kadın karakterlerin cinsellik ve ihanet noktasında birleştiği ve bu karakterlerin erkek bakışının bir uzantısı olarak eril nazar etkisinde temsil edildiği belirlenmiştir.With this study, it was aimed to examine three films of Zeki Demirkubuz through the feminist theory of film in which the main character had become women in the 90’s and in this sense to contribute to the literature in general. The films are analysed C Block, Innocence and Third Page respectively. The reason why these films are analysed in the context of feminist film theory is that this theory discusses how the patriarchal patterns which are encoded by the society are adapted to the movies and the analysis of the description of the perception of the gender roles in society. In the article it is discussed whether the variables such as the main and subordinate women characters styles of expressing themselves, their aims, their fights of survival are basically in line with each other or not. In the article the role of female characters, whatever status they have in the society, their social-cultural positions, their relationships with men evaluated bearing in mind the gender approaches and the descriptions of female roles in the relevant movies, through using the method of text analysis. In this study feminist film theory evaluated in terms of theoretical view point before the analysis of the above-mentioned films. In accordance with the above intentions, the text analysis model which have been used in the article explained in order to analyse the three films in question. In conclusion it would be seen that the women identified in these 3 movies fit in the stereotypical representations of women which the film theoreticians are against, unfortunately they are only portrayed as sexual objects. According to the analysis, it was determined that the female characters in the three films converged at the point of sexuality and betrayal, and these characters were represented under the masculine perspective as an extension of the male gaze.