TÜRKİYE’DE 1980 SONRASI VERGİ AFLARI VE KAMU GELİRLERİ AÇISINDAN ETKİNLİĞİ

Abstract

Devlet ile mükellefler arasındaki vergi borcu ilişkisinin son bulmasının en temel yolu mükelleflerin vergi borçlarını zamanında kanunların öngördüğü şekilde yerine getirmeleridir. Ancak bazen vergi borcunu zamanında ödemenin haricinde yasal koşulların gerçekleşmesiyle zamanaşımı, uzlaşma, pişmanlık, terkin gibi bazı nedenlerle de vergi borcu ve cezaları ortadan kalkmaktadır. Bu çalışmada vergi borcunun ortadan kalkmasında tartışma konusu olan vergi afları hakkında genel bilgiler, vergi affı uygulamasına dair görüşlere yer verilmiş ve Türkiye’deki uygulamaların etkinliği regresyon analizi ile incelenmiştir. Türkiye’de 1980 ile 2017 yılları arasında çıkarılan 17 adet vergi aflarının vergi gelirleri üzerindeki etkisi belirlenmeye çalışılmıştır. Analiz sonucunda vergi aflarının vergi gelirleri üzerinde belirgin bir gelir artışına neden olmadığı ve kalıcı şekilde vergi gelirlerini artırmadığı belirlenmiştir. Vergi aflarının bu şekilde kalıcı bir gelir artışı etkisi olmamasından ve mükellefler arasında af beklentisinin kaybolmamasından dolayı bu yönteme sıkça başvurulur olmuştur.