SPOR BİLİMLERİNDE ETKİ BÜYÜKLÜĞÜ VE ALTERNATİF İSTATİSTİK YAKLAŞIMLARI

Abstract

Öz: Diğer disiplinlerde olduğu gibi spor bilimleri alanında da bilimsel çalışmaların sonuçlarının sahaya aktarılmasında bazı sınırlılıklar olduğu bilinmektedir. Birçok araştırmanın sadece yokluk hipotezinin test edildiği analiz sonuçları ve p-değeri ile rapor edilmesi, spor bilimlerinde araştırma ve uygulama arasındaki boşluğun başlıca sebebi olarak gösterilmektedir. Bazı araştırmacılar gerçek dünyada yokluk hipotezinin daima yanlış olduğunu ileri sürerek müdahale etkisinin pratikteki büyüklüğüne daha fazla odaklanılması gerektiğini savunmaktadır. Son yıllarda mevcut istatistiktik yaklaşımının kullanıldığı araştırma sonuçlarının etki büyüklüğü gibi pratiğe hitap eden yöntemler ile desteklenmesine sıkça vurgu yapılmaktadır. Bu çalışmanın amacı bilimsel çalışmalarda sıklıkla kullanılan genel istatistik yaklaşımına alternatif olabileceği ileri sürülen modelleri ve destekleyici nitelik taşıyan bazı yöntemleri incelemek ve faydalı olduğu düşünülen yöntemlerin spor bilimleri alanında yaygınlaşmasına katkıda bulunmaktır. Literatürde özellikle etki büyüklüğünün rapor edilmesine ilişkin bir fikir birliği sağlanmış olsa da etki büyüklüğünün sınıflandırılmasına ilişkin bazı görüş ayrılıkları vardır. Büyüklük temelli çıkarım modeli ve Bayesci istatistik modelinin de pratikte sağladığı bazı avantajlara rağmen mevcut şartlarda kullanılan istatistik yaklaşımına bir alternatif olamayacağı daha fazla kabul görmektedir. Diğer taraftan pratikte önemli kabul edilen en küçük değişim miktarının ve hata terimlerinin vurgulandığı destekleyici yöntemlerin spor bilimlerinde pratik bir fayda sağlayacağı belirtilmektedir. Sonuç olarak literatürde mevcut istatistik yaklaşımına alternatif olabilecek modeller ile ilgili tartışmaların devam etmesine rağmen, yokluk hipotezinin test edildiği sonuçların (p-değeri, istatistiksel anlamlılık analizleri) pratik kullanıma ilişkin destekleyici yöntemler ile birlikte sunulmasının önemli yararlar sağladığı konusunda yaygın bir kabul oluşmuştur.