İLAÇ HARCAMALARININ SAĞLIK SONUÇLARI İLE İLİŞKİSİ: BİR KANONİK KORELASYON ANALİZİ UYGULAMASI

Abstract

Sağlık sektörü hizmet sektörünün temel karakteristiğini en iyi şekilde yansıtan sektörlerin başında gelmektedir. İlaç endüstrisi sağlık alanı için büyük bir endüstri olup toplumun sosyo-demografik yapısındaki değişimlere paralel olarak değişime uğramaktadır. Son yıllarda özellikle Avrupa ülkelerinde yaşlanarak sağlık ihtiyacı giderek artan toplum yapısının etkisi ile ilaç endüstrisinin temel dinamiklerinin sağlık sonuçları ile ilişkisinin incelenmesi temel bir gereklilik olarak ortaya çıkmıştır. Bu nedenle, bu çalışmada Türkiye’nin de aralarında bulunduğu ve European Federation of Pharmaceutical Industries and Associations (EFPIA)’ya üye olan Avrupa ülkelerinde farklı başlıklar itibariyle ilaç için yapılan harcamaların sağlık sonuçları ile olan ilişkisi kanonik korelasyon analizi ile incelenmiştir. Analiz sonucunda ilaç harcamaları ile sağlık sonuç göstergeleri arasında güçlü ve anlamlı ( =0.73, p<0.05) bir ilişki olduğu görülmüştür. Çalışma sonuçları sağlık sistemi performansının değerlendirilmesinde temel bir ölçüt olan sağlık sonuçlarının incelenmesinde ilaç için yapılan harcamaların güçlü bir gösterge olduğunu ortaya koymaktadır. Bu sonuç, giderek yaşlanan nüfus ile birlikte ortaya çıkan verimlilik yönetimi sorunu ile mücadele etmek durumunda olan Avrupa ülkeleri için sağlık sistemi performans değerlendirmelerinde ilaç endüstrisine özgü dinamikleri göz önünde bulundurmak gerekliliğini ortaya koymaktadır.