Türkiye’deki Çevrimiçi Evlilik Siteleri: Medyanın Benlik Sunumuna Etkisinin Toplumsal Cinsiyet Odaklı Bir Analizi

Abstract

Bu çalışmada kendilerini “İslami” ve “Bilimsel” olarak konumlayan iki çevrimiçi evlilik sitesine üye olan 1200 kullanıcının ( % 50 erkek kullanıcı, % 50 kadın kullanıcı) benlik sunumlarında kullandıkları fotoğrafları niteliksel içerik analizi ile incelenmiştir. Goffman’ın (1987) ve Kang’ın (1997) toplumsal cinsiyet temsillerini değerlendirme kategorileri ve Kress ve van Leeuwen’in fotoğrafın görsel analizindeki çekim açıları değerlendirmeleri aracılığı ile kullanıcıların siteye yükledikleri fotoğraflar incelenmiştir. Bunların yanı sıra, benlik sunumunda kullanılan fotoğraflardaki mekan ve kullanıcıların giyim, makyaj tarzı da analiz edilmiştir. Kullanıcıların benlik sunumları ile ana akım medyadaki toplumsal cinsiyet temsili arasındaki ilişkiyi ortaya koyabilmek amacıyla batı medyasındaki ve Türkiye’de toplumsal cinsiyet temsillerine yer verilmiştir. Araştırma sonuçları, toplumsal cinsiyetin ana akım medyadaki temsili ile çevrimiçi evlilik sitelerindeki benlik sunumunda kullanılan fotoğrafların büyük ölçüde benzerlik gösterdiğini; hem “İslami”, hem de kendini “bilimsel” olarak tanımlayan evlilik sitelerine üye olan kullanıcıların medyada yer olan toplumsal cinsiyet stereotipilerini yeniden üreten profil fotoğraflarına benlik sunumlarında yer verdiklerini, bu konuda aralarında büyük farklar olmadığını göstermiştir.