Vergi Yükü Ekseninde Toplumsal Yapının Gelir Dağılımı ve Yoksullukla İlişkisi

Abstract

Vergi yükü kavramı; bir ülkenin gelişmişlik göstergelerinden biri olduğu kadar, kamu ekonomisinin milli ekonomi içerisindeki payını göstermesi bakımından da anlamlıdır. Çünkü özelikle gelişmekte olan ülkelerde büyük sermaye gerektiren altyapı yatırımları, özel tasarrufların istenilen düzeyde olmaması ve buna paralel seyreden kamu hizmetlerinin niteliği ve ulaşılabilirliği vergi yükü kavramının önemini ortaya koyan argümanlardır. Bir ülkede vergi yükünün hangi toplum kesimleri tarafından yüklenildiği, o toplumun vergi yapısı, gelir dağılımı gibi faktörler, eşitlik ve adalet gibi kavramların ışığında istatistiki verilerle ortaya konmaya çalışılmaktadır. Yoksulluk ve yoksunluk, sosyal dışlanma gibi sosyolojik yaklaşımlar, küreselleşme kıskacındaki günümüz bireylerinin sosyal hak ve özgürlükleri bağlamında modern devletlerin ekonomi politikalarını etkileyen kavramlar olmuştur.                  Vergi yapısı bir ülkenin tasarruf hacmini doğrudan etkilemektedir. Bu durum; ülkenin ekonomik gelişmişliğini göstermesi bakımından anlamlı sonuçlar ortaya koymaktadır. Bugün sosyal bir sorun olarak karşımıza çıkan yoksulluk ise, Avrupa kapitalizminin ortaya çıkışıyla başlamaktadır. Modern yoksulluk; işbölümünün artması ve istihdamın dengesiz ve düzensiz bir seyir izlemesi, topraktan kopan kırsal kesim insanının düzensiz şehirleşmeyi artırması ve sosyal ilişkilerin bozulması yeni bir yoksulluk olarak ortaya çıkmıştır. Aynı durum uluslararası bir sorun olarak karşımıza çıkan mülteci çıkmazıyla da bağlantılıdır. Bunun neticesinde ise ülkelerin maliye politikaları ile ekonomiye müdahalede bulunmaları zorunlu hale gelmiştir.