MEKÂNSAL PLANLARIN YARGI DENETİMİ VE KARŞILAŞILAN ZORLUKLAR, BEYOĞLU (İSTANBUL) ÖRNEĞİ

Abstract

Istanbul gibi bir metropol kentte, kuresellesmenin de etkisi ile alinan goc nufusuna bagli olarak kentsel hizmetlerin gorulmesinde eksiklikler olusmaktadir. Ulkemizde kentlesme surecinin bir plan disiplini altina alinmasina yonelik calismalar once 1956 tarihli 6785 sayili Imar Kanunu, daha sonra da cesitli degisikliklerle bugune gelen 1985 tarihli 3194 Imar Kanunu cercevesinde mevzuatta karsiligini bulmustur. Imar mevzuati ile mekânin uretim sureci arasinda etkilesimi yonlendiren onemli bir etken de idari yargi kararlari olmustur. Duzensiz ve kontrolsuz kentlesme surecinin mekânda yarattigi uyusmazliklar, idari yargi kararlari ile cozulmeye calisilmistir. Bu makalede imar planlarinin yargi denetiminde karsilasilan zorluklar, ornekler uzerinden tartisilacaktir. Ozellikle Istanbul Beyoglu Ilcesi’nde son donemde yargi denetimine konu olan, Beyoglu, Persembe Pazari ve Okmeydani koruma amacli imar planlarinin, planlama esaslari, sehircilik ilkeleri ve plan yapim yontem ve teknikleri kavramlari uzerinden karsilastirmali bir inceleme ve degerlendirmesi yapilacaktir. Yargi denetiminin imar plani surecine etkisi, plancilarin yani sira karar vericiler icin de onemli farkindaliklar saglamaktadir.