The amplification of the bullwhip effect in the electronics industry under the influence of panic buying

Abstract

Cel: Celem niniejszego artykułu było zbadanie przyczyn i skutków niedoborów w  dostawach półprzewodników dla przemysłu motoryzacyjnego i elektronicznego w  2021 roku, opisanie zachowań menedżerów przedsiębiorstw, które się do tego przyczyniły, a także przedstawienie propozycji wzmocnienia odporności sieci dostaw na impulsy popytowe poprzez ich digitalizację oraz transparentność przepływów informacyjnych i rzeczowych. Metodyka: Badanie oparto na źródłach wtórnych i pierwotnych. Przeprowadzono analizę danych wtórnych w  postaci raportów polskich spółek giełdowych produkujących urządzenia elektroniczne za lata 2019 i 2021 pod kątem rotacji zapasów. Rok 2019 traktowany jest jako bazowy, tj. jeszcze przed pandemią Covid-19. Z kolei rok 2021 prezentuje okres, w którym producenci urządzeń elektronicznych doświadczali już istotnych opóźnień w dostawach półprzewodników. W odniesieniu do źródeł pierwotnych zostały przeprowadzone wywiady z jednym producentem półprzewodników i trzema producentami urządzeń elektronicznych. Wyniki: Wzrost popytu na komponenty elektroniczne, wydłużenie czasów dostaw i ograniczenie ich dostępności spowodowało, iż producenci urządzeń elektronicznych w obawie przed postojami produkcyjnymi zwiększyli swoje zakupy i zapasy, tym bardziej nakręcając spiralę popytu i niedobory komponentów. Decyzje o powiększaniu zapasów w pewnym stopniu opierały się na praktyce dokonywania zakupów w panice i świadczyły o braku transparentności w łańcuchach dostaw. Implikacje: Autor proponuje wdrożenie digitalizacji i transparentności sieci dostaw w miejsce dokonywania zakupów w panice, co w znacznym stopniu zredukowałoby przestoje produkcyjne producentów samochodów i urządzeń elektronicznych, jak również negatywne konsekwencje finansowe związane z postojami produkcyjnymi i złomowaniem przestarzałych zapasów. Słowa kluczowe: efekt byczego bicza, zakupy dokonywane w panice, niedobory półprzewodników, zakłócenia w łańcuchu dostaw, Covid-19 Typ artykułu: Artykuł badawczy