Czy algorytmy wprowadzają w błąd? Metaanaliza algorytmu profilowania bezrobotnych stosowanego w Polsce

Abstract

Decyzje w polityce społecznej podejmowane z użyciem algorytmów wpływają na jakość życia ludzi na świecie. Niedostępność algorytmów utrudnia ocenę ich wiarygodności. Nie wiadomo, czy modele statystyczne dobrano i zastosowano prawidłowo. Czy dane były wiarygodne? Autorzy podejmują ten ogólniejszy problem na przykładzie jednego z pierwszych algorytmów wdrożonych w Polsce: narzędzia profilowania bezrobotnych. Algorytm miał mierzyć potencjał osób bezrobotnych i na tej podstawie pomóc dzielić je na grupy o zróżnicowanym prawie dostępu do aktywizacji zawodowej. Opierając się na analizie dokumentów urzędowych, uzupełnionych o dane jakościowe i ilościowe, autorzy prześledzili decyzje podejmowane podczas konstrukcji algorytmu i dokonali metaanalizy statystycznej tego narzędzia. W artykule dowodzą, że algorytm profilowania nie spełniał podstawowych standardów metodologicznych: dane o osobach bezrobotnych były nierzetelne, błędnie zastosowano model psychometryczny, nieprawidłowo skonceptualizowano podstawową zmienną, formuły matematycznej nie dostosowywano do wyników analiz, lecz do poczynionych z góry założeń.