NATO ve Rusya Federasyonu nun Yeni Mücadele Alanı: Karadeniz

Abstract

Karadeniz, Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra Ukrayna, Rusya Federasyonu, Gürcistan, Bulgaristan, Romanya ve Türkiye gibi devletleri çevreleyen bir deniz haline gelmiştir. Soğuk Savaş sonrası NATO genişlemesini sürdürmüş ve batıdan doğuya doğru Karadeniz’e kadar genişlemeye devam etmiştir. SSCB’nin dağılmasından sonra, onun devamı olan Rusya Federasyonu daha önce kontrolü altında tuttuğu birçok stratejik bölgeyi kaybetmiştir. Özellikle Bulgaristan ve Romanya’nın 2004 yılında NATO’ya katılımı ve NATO’nun gerek Gürcistan gerekse Ukrayna ile iyi ilişkiler kurmasıyla NATO’nun Karadeniz’de etkinliğinin artmıştır. Soğuk Savaş döneminde yalnızca SSCB ve Türkiye’ye kıyıları olan Karadeniz, bugün altı ülkeye kıyıları olan bir denizdir. NATO bölgedeki etkinliğini artırmak maksadıyla askeri üsler inşa etmeyi ve Rusya’yı sınırlamaya çalışmaktadır. Bu çalışmada Soğuk Savaş sonrasında varlığını devam ettiren NATO’nun ortaya koyduğu yeni stratejik konseptleri ve bu stratejilere Rusya Federasyonu’nun tepkileri incelenmiştir. Bu kapsamda Soğuk Savaş sonrası NATO’nun genişlemesi ve Rusya Federasyonu’nun buna tepkisi değerlendirilmiş ve Karadeniz bölgesinin jeopolitik ve stratejik önemine vurgu yapılarak; gerek Rusya Federasyonu gerekse NATO’nun Karadeniz üzerindeki bölgesel güvenlik politikaları değerlendirilmiştir.