Türkiye Gıda Endüstrisinde AR-GE Çalışmalarının Durumu ve Geliştirilmesine Yönelik Öneriler

Abstract

Dünyanın tek pazar haline geldiği günümüz piyasa koşullarında AR-GE (araştırma-geliştirme) faaliyetleri gıda sektörü açısından büyük önem arz etmektedir. Bu çalışmada Türkiye gıda endüstrisinde AR-GE faaliyetlerinin mevcut durumunun belirlenmesine ve AR-GE faaliyetlerinin geliştirilmesine yönelik paydaşlar düzeyinde yapılması gereken aksiyonların belirlenmesi amaçlanmıştır. Türkiye gıda sanayi genelinde 127 firmanın katılımıyla bir anket çalışması yapılmış, elde edilen veriler Microsoft Excel ve SPSS analiz programları kullanılarak değerlendirilmiştir. Sonuçlara göre, Türkiye gıda endüstrisindeki firmaların %35’inin AR-GE faaliyeti yürüttüğü belirlenmiştir. AR-GE faaliyeti yürüten firmaların çeşitli AR-GE desteklerinden faydalandıkları, bunlardan kendi öz kaynaklarından AR-GE’ye pay ayıranların ticarileşen çıktılar açısından daha başarılı oldukları belirlenmiştir. Firmaların AR-GE faaliyetlerinde ve AR-GE destek ve teşviklerinin başvuru, değerlendirme, yürütme aşamasında karşılaştıkları zorluklar ve sorunlar belirlenmiştir. Bu sorunlar, firmaların ve destek veren kurumların alacağı önlemler ve aksiyonlar ile çözülerek gıda endüstrisindeki AR-GE faaliyetleri nitelik ve nicelik olarak iyileştirilebilir.Research and development (R&D) activities are important for food industry especially in today’s globalized market. In this study, it was aimed to determine the current situation of R&D activities in the Turkish food industry and to determine the actions to be taken at the situations of stakeholders for the development of R&D activities. A questionnaire study with 127 participants in the Turkish food industry was conducted and the data were evaluated using Microsoft Excel and SPSS analysis programs. According to the results, 35% of the companies in the Turkish food industry are conducting R&D activities. Companies that carry out R&D activities benefit from various R&D supports, and those who also use their own resources are more successful in terms of commercialization of the R&D outputs. Difficulties and problems on R&D supports at various stages such as application, evaluation, and execution phases were outlined in this study. These problems can be solved by the measures and actions taken by companies and supporting institutions, and R&D activities in food industry can be improved by both qualitative and quantitative ways.