"Covid-19 Hygiene Scale": A Scale Development Study

Abstract

Bu çalışma, Covid-19 salgını sürecinde bireylerin hijyen davranışlarını belirlemek için bir ölçek geliştirilmesi amacıyla planlanmış, farklı sosyoekonomik özelliklere sahip basit rastgele örnekleme yöntemi ile ulaşılan 837 yetişkin birey çevrimiçi anket yoluyla çalışmaya katılmıştır. Araştırmaya başlamadan önce Hacettepe Üniversitesi Etik Komisyonunun 28 Temmuz 2020 tarihli toplantısında 35853172-200 sayılı etik kurul onayı alınmıştır. Veriler toplandıktan sonra tanımlayıcı bilgiler sayı ve yüzde şeklinde tablolaştırılmış, ölçeğin yapı geçerliliğinin test edilebilmesi için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yapılmıştır. İstatistiksel analizler için SPSS v.23.0 ve SPSS AMOS Graphics v23.0 programları kullanılmıştır. Ölçeğin güvenirliği için Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayına bakılmış, %95 güven aralığında değerlendirilmiş ve .908 olarak bulunmuştur. Buna göre; Covid-19 Hijyen Ölçeği “yüksek derecede güvenilir” olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak Covid-19 salgın döneminde bireylerin kişisel ve genel hijyene yönelik davranışlarını belirlemek amacıyla “Salgınla Değişen Hijyen Davranışları”, “Ev Hijyeni”, “Sosyal Mesafe ve Maske Kullanımı”, Alışveriş Hijyeni”, “El Hijyeni” ve “Dışarıdan Eve Gelindiğinde Hijyen” olmak üzere 6 alt boyuttan oluşan 27 maddelik “Covid-19 Hijyen Ölçeği” geliştirilmiştir. Ölçekte 5’li derecelendirme (5 puan ‘Her zaman’, 1 puan ‘Hiçbir zaman’) kullanılmıştır. Ölçekten alınabilecek en düşük puan 27, en yüksek puan ise 135’tir. “Covid-19 Hijyen Ölçeği’nin yapı ve kapsam geçerliliğinden elde edilen sonuçlar; ölçeğin konuyla ilgili çalışmalarda geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olarak kullanılabileceğini göstermektedir.