Fikri Mülkiyet Hakları ve Mülkiyete İlişkin Teorik Yaklaşımlar

Abstract

Fikri ve sınai haklar üzerine yürütülen tartışmanın bir yanında bu hakların bireylerin özel yetenek ve çalışmalarının sonucunda geliştiğini ve bu nedenle bu hakların korunmasını savunanlar yer alırken tartışmanın diğer yanında bilginin kamusal olduğu, toplumsal hafıza olmadan bilgi üretiminin de mümkün olmadığı ve bu nedenle kamusal ürün olarak kabul edilmesini savunanlar yer almaktadır. Tarihsel olarak bu tartışmanın kökeni mülkiyet haklarının tarihiyle özdeştir ve tartışma canlılığını kaybetmemiştir. Bu çalışmada mülkiyet haklarının ve özellikle fikri mülkiyet haklarının haklılaştırılmasına ilişkin üretilen teorik yaklaşımlar ele alınmakta ve incelenmektedir. Bu bağlamda öncelikle patent korumasının haklılaştırılmasına yönelik kuramlar ele alınacaktır. Daha sonra ise tartışmanın kökenini oluşturan mülkiyet kavramının literatürde nasıl savunulduğu ve eleştirildiği fikri mülkiyet haklarıyla bağlantılı olarak incelenecektir.