Genişletilmiş Bağışıklama Programına Her Yönüyle Bakış

Abstract

Çocukların sağlıklı yaşam hakkının en temel bileşenlerinden birisi aşılama ile onların hastalıklara karşı korunmasıdır. Bağışıklama hizmetleri, aşı ile önlenebilir hastalıkların ve ölümlerin önlenmesi açısından çocuklara yönelik önemli toplum sağlığı müdahaleleri arasında yer almaktadır. Ülkemizde 1981 yılında Genişletilmiş Bağışıklama Programının uygulamaya konması ile birlikte bağışıklama konusunda aktiviteler hızla ilerlemiş ve günümüze kadar süregelmiştir. Genişletilmiş Bağışıklama Programında amaç; hassas yaş gruplarına enfeksiyona yakalanmalarından önce ulaşıp bağışıklanmalarını sağlamak ve aşı ile korunulabilir hastalıklardan kaynaklanan hastalık, sakatlık ve ölümleri önlemektir. Programın en önemli hedeflerinden birisi; her bir antijen için ülke genelinde %97 aşılama hızına ulaşmak ve devamlılığını sağlamaktır. Ülkemizde uygulanan güncel ulusal aşılama programı içinde difteri, tetanoz, boğmaca, çocuk felci, tüberküloz, kızamık, hepatit B, hemofilus influenza Tip B, kızamıkçık, kabakulak, pnömokok, hepatit A ve suçiçeği olmak üzere 13 enfeksiyon hastalığına karşı geliştirilmiş aşılar bulunmaktadır. Ayrıca çocukluk yaş grubu aşılaması dışında, erişkinlere ve risk grubunda bulunan bireylere yönelik aşı uygulamaları da vardır. Ülkemizde son yıllarda lokal epidemiyolojik değişiklikler, göçler, importasyon riski, salgın riski ve yaş gruplarına göre risk artışı gibi değişen koşullara uygun olarak yoğun aşılama programları gerçekleştirilmiş ve aşı takviminde değişiklikler yapılmıştır. Güncel aşılama programını değerlendirirken enfeksiyon etkenleri ile ilgili olarak yapılmış epidemiyolojik çalışmaları ve surveyans çalışmalarını dikkate almak gereklidir. Aşı alanındaki gelişmelere bağlı olarak, ulusal bağışıklama çizelgelerinin güncellenmesi, gelişmelerin uygulamaya yansıtılması ve devamlılığının sağlanması bağışıklama programının başarısının devam ettirilmesinde önemlidir.