İsrail-Filistin Sorunu ve Türkiye: Bir Denge Siyaseti

Abstract

Ortadoğu coğrafyasının büyük bölümüne uzunca bir süre hâkim olan Osmanlı Devleti’nin mirası üzerine kurulan Türkiye, bölgede kronikleşmiş bir sorun olarak günümüze dek uzanan İsrail-Filistin meselesi ile her zaman ilgilenegelmiş ve bu sorun Türk dış politikası açısından her zaman önceliğini korumuştur. Türkiye, İsrail-Filistin meselesinde Arap ülkelerinin tezlerini savunmakla birlikte, sorun ekseninde ortaya çıkan olaylarda gerek Batı ile gerekse İsrail ile olan ilişkilerine zarar vermekten kaçınmıştır. Türkiye İsrail ve Filistin arasındaki kriz dönemlerinde Filistin’in lehine pozisyon almasına rağmen, bölgedeki tek gayrimüslim devlet olan İsrail’le ekonomik ve sosyal etkileşimler de dâhil olmak üzere neredeyse tüm boyutlarda ilişkilerini sürdürmüştür. Bu makalede, Türkiye’nin İsrail-Filistin sorununa ilişkin politikasının temelde taraflar arasında bir denge gözetilerek belirlendiği ileri sürülmektedir. Çalışmada ayrıca, yetmiş yıldan fazla bir süredir devam eden süreçte Türkiye’nin İsrail-Filistin sorununa ilişkin tutumunun ve bu soruna ilişkin izlediği politikaların inişli çıkışlı seyrine paralel olarak İsrail ile ilişkilerinin gelişimine de genel bir projeksiyon sunulmaktadır.