21. YÜZYILDA KENTSEL DÖNÜŞÜM VE YENİ EĞİLİMLER

Abstract

Bu makale, kentsel dönüşüm uygulamalarının kökenlerinden başlayarak, zamanla nasıl bir paradigma değişimine uğradığını ve 21. yüzyılda kentsel sorunlarla başa çıkmak için nasıl dönüşüme uğraması gerektiğini ele almaktadır. İlk olarak, kentsel dönüşüm uygulamaları “Sanayi Devrimi” sonrasında inorganik olarak büyüyen kentlerin sorunlarına çözüm sağlamak amacıyla fiziksel boyutun öncelendiği bir yapıda ortaya çıkmıştır. Ancak, II. Dünya Savaşı sonrasında, harap olan kentlerin yeniden canlandırılması için sosyal boyutları da kapsayacak şekilde paradigma değişimine uğramıştır. Daha sonra, 1950’lili yıllardan sonra doğal kaynak yetersizliği ve kentsel kirlilik gibi çevresel sorunların ortaya çıkmasıyla birlikte, çevresel boyutlar da kentsel dönüşümün kapsamına girmiş ve yeni bir paradigma değişimi yaşanmıştır. Bugün, kentler hızla büyürken kentsel sorunlar da artmaktadır ve kentlerin geleceği hakkında ciddi tartışmalar yaşanmaktadır. 2018 yılı itibariyle kentlerde yaşayan nüfusun kırsal alanlarda yaşayan nüfusu geçmesi, kentlerin gelecek vizyonlarına yönelik tartışmaları şiddetlendirmiştir. Bu kapsamda kentlerin yaşadığı stresleri azaltmak amacıyla sürdürülebilir ve akıllı kent yaklaşımları son zamanlarda oldukça ön plan çıkmıştır. Dolayısıyla kentsel dönüşüm uygulamalarının, 21. yüzyılın hâkim kentsel paradigmaları karşısında nasıl bir dönüşüm sergileyeceği önemli bir tartışma konusudur. Bu makale, kentsel dönüşüm uygulamalarının 21. yüzyılda nasıl bir eğilim içinde olacağını belirlemeyi ve kentsel dönüşümde ortaya çıkan yeni yaklaşımları tartışmayı amaçlamaktadır. Böylece, kentlerin yaşadığı stresleri azaltmak ve geleceğe yönelik daha sürdürülebilir kentler oluşturmak için kentsel dönüşümün nasıl yeniden yapılandırılabileceği konusunda fikirler sunmayı hedeflemektedir.